АНУ-ын Массачусетсын технологийн институтийн судлаачид энэ зургаадугаар сард хиймэл оюун ухааны чатботын хэрэглээний талаар нэгэн сонирхолтой бас сэрэмжлүүлсэн судалгааны үр дүнг танилцуулжээ.

Тэд судалгаандаа 18-аас 39 насны 54 оролцогчдыг хамруулж АНУ-д их сургуульд ороход элсэхэд өгдөг SAT шалгалтын эссэ бичих даалгаврыг гурван бүлэгт хуваан өгчээ. Эхний бүлэг OpenAI компанийн хийсэн ChatGPT-г ашиглан шалгалтаа өгөх, удаах нь Google-ийн хайлтын систем ашиглах хамгийн сүүлийн бүлэг нь ямар ч технологийн дэмжлэггүйгээр бичих даалгавар биелүүлсэн байна.

Оролцогчдын тархины үйл ажиллагааг хэмжихээр электроэнцефалограм (ЭЭГ) ашиглан тархины цахилгаан бичлэг хийн тархины үйл ажиллагааны идэвхжилийг хэмжсэн байна. Ингэснээр судлаачид хиймэл оюун ухаанд суурилсан чатбот хүний суралцах, танин мэдэх үйл ажиллагаанд хэрхэн нөлөөлж байгааг мэдэх зорилготой байсан ба ChatGPT ашигласан оролцогчид “мэдрэл, хэл, зан үйлийн түвшинд тааруу үзүүлэлттэй байсан” болохыг дүгнэсэн байна.

Судалгааны явц дахь дөрвөн сарын хугацаанд 3-4 даалгавар өгөхөд ChatGPT ашигласан оролцогчид эссэ бичих даалгаварыг хялбарчилж ChatGPT ашиглан хуулах (copy and paste) хандлагатай болж байсан байна. Өөрөөр хэлбэл судлаачид ChatGPT шиг LLM ашиглах нь хүмүүсийг залхуу болох, хойш суух (procrastination) шинжтэй болж шийдвэр гаргах чадвар бууруулж байж болохыг анхааруулсан байна.

Хэдийгээр тус судалгаа нь харьцангуй цөөн тооны оролцогчдыг хамруулсан, зөвхөн эссэ бичих даалгавраар дүгнэсэн зэрэг нь судалгааны сул тал байж болох ч судлаачид судалгаагаараа суралцах үйл явцыг саармагжуулж байж болохыг анхааруулахыг хүссэн байна.

Судалгаа нь одоогоор хөндлөнгийн шүүмж, үнэлгээгээр дамжаагүй ч судалгааны гол удирдагч Наталия Космина судалгааны үр дүнг эрт нийтлэх нь зүйтэй байсныг мэдэгдсэн байна. Тэрээр Time сэтгүүлд өгсөн ярилцлагадаа бага насны хүүхдүүдийн хөгжиж буй тархид энэ нь сөрөг нөлөөтэй байж болзошгүй сануулан “Хөндлөнгийн шүүмж, үнэлгээг хүлээхээс өмнө судалгааны үр дүнг танилцуулах шалтгаан нь 6-8 сарын дараа ямар нэгэн бодлого боловсруулагч ‘цэцэрлэгийн хүүхдүүдэд GPT хэрэглүүлье.’ гэж магадгүй гэж айсан учраас. Энэ нь маш муу бөгөөд хор хөнөөлтэй байх болно.” хэмээн мэдэгдсэн байна.

Одоогоор Монголд энэ талын буюу оюутнууд, сурагчдын ChatGPT зэрэг LLM хэрэглээний түвшин, онцлог ямар байгаа талаар судалгаа байхгүй байна. Хэдийгээр Монгол компаниудын хөгжүүлсэн EguneAI, ErdemAI зэрэг ChatGPT шиг чатботууд ажиллаж байгаа ч одоогоор хэрэглэгчдийн тоо нь нээлттэй биш байна. EguneAI Монголын хиймэл оюун ухааны зах зээлийн 70%-ийг эзэлж буй гэж вэбсайтдаа мэдэгдсэн ч ChatGPT зэрэг монгол хэл дээр харьцангуй сайн ажиллаж буй чатботуудын хэрэглээ өндөр байгаа үед энэ тоо нь эргэлзээтэй юм.

ChatGPT шиг чатботууд суралцах үйл явцад танин мэдэх чадварт сөргөөр нөлөөлж буйгаас гадна хуулах, хэт хялбарчлах зэрэг асуудлуудыг үүсгээд байгаа юм. АНУ, Канад зэрэг улсуудын их сургууль, ерөнхий боловсролын сургуулиудад оюутан, сурагчдын хиймэл оюун ухааны хэрэглээг хэрхэн зохицуулах, хүлээн зөвшөөрөх эсэх дээр нийтлэг бодлого үүсэж амжаагүй байгаа ба энэ асуудал багш нар дээр бууж буй юм.

Хэдийгээр хиймэл оюун ухааны технологийн хэрэглээний талаарх судалгаанууд бүгд ийм гутранги биш ч гэсэн ChatGPT зэрэг сошиал медиа шиг нийтийн хэрэглээ болж буй чатботын хэрэглээ нь хүмүүсийн бүтээлч байдлыг нэмэгдүүлэхийн зэрэгцээ суралцах, танин мэдэх цаашлаад бие даан хөгжих үйл явцыг дордуулахгүй байхад анхаарах нь чухал болоод буй юм.